Maktabda darslar qanday taqsimlanishi kerak?

Ilgari maktablarda dars soatlarini taqsimlash bo‘yicha aniq bir mezon yo‘q edi. Shuning uchun ham ko‘p hollarda maktab direktori yoki o‘rinbosarlar o‘z xohishlaridan kelib chiqib darslarni taqsimlar edi.

Xabaringiz bor, 2020-yil 30-iyunda “Umumta’lim muassasalarida sinflarni komplektlash hamda tarifikatsiya ro‘yxatlarini shakllantirish tartibi to‘g‘risida” nizom Adliya vazirligidan ro‘yxatdan o‘tkazildi.

Ushbu nizomga muvofiq o‘qituvchilarga dars soatlari quyidagi ko‘rsatkichlarning ustuvor ketma-ketligi asosida taqsimlanishi aniq belgilab qo‘yildi:

• xalqaro olimpiadalar g‘oliblarini tayyorlagan o‘qituvchilar;

• o‘qituvchi bo‘lib faoliyat yuritayotgan xalqaro olimpiadalar g‘oliblari;

• chet tili va STEAM fanlaridan mutaxassisligi bo‘yicha xalqaro sertifikatlarga ega o‘qituvchilar (TESOL Level 5, CEFR B2, IELTS 6 va undan yuqori, shuningdek, O‘zbekiston Respublikasi Xalq ta’limi vazirligi tomonidan belgilanadigan boshqa sertifikatlar);

• TOP-1000 universitetlar reytingiga kiradigan dunyoning yetakchi universitetlarini bitirgan o‘qituvchilar;

• asosiy olimpiadalarning respublika bosqichi g‘oliblarini tayyorlagan o‘qituvchilar;

• o‘qituvchi bo‘lib faoliyat yuritayotgan asosiy olimpiadalarning respublika bosqichi g‘oliblari;

• respublika bosqichidagi ko‘rik tanlovlarda (yil o‘qituvchisi) sovrinli o‘rinlarga ega bo‘lgan o‘qituvchilar;

• oliy malaka toifasiga ega o‘qituvchilar;

• birinchi malaka toifasiga ega o‘qituvchilar;

• asosiy olimpiadalarning viloyat va tuman bosqichi g‘oliblarining o‘qituvchilari;

• ikkinchi malaka toifaga ega o‘qituvchilar;

• pedagogik yo‘nalish bo‘yicha magistr darajasiga ega o‘qituvchilar;

• belgilangan tartibda o‘z fanidan o‘tkazilgan nazariy va amaliy sinovlar natijasi bo‘yicha a’lo baholarga ega o‘qituvchilar;

• oliy ma’lumotli toifasiz o‘qituvchilar;

• qayta tayyorlash bo‘yicha diplomga ega o‘qituvchilar;

• oliy ta’lim muassasalarining pedagogik yo‘nalish bo‘yicha bitiruvchi bosqich talabalari;

• pedagogik yo‘nalish bo‘yicha xorijiy davlatlarning oliygohlarini bitirgan, biroq diplomi tan olinmagan o‘qituvchilar;

• oliy ma’lumotli o‘qituvchilar bilan ta’minlanguniga qadar o‘rta maxsus, professional ma’lumotga ega o‘qituvchilar;

• oliy ma’lumotli o‘qituvchilar bilan ta’minlanguniga qadar umumta’lim muassasasining tegishli mutaxassisligi bo‘yicha rahbar xodimlari.

O‘qituvchi yuqoridagi belgilangan ko‘rsatkichlarning bir nechtasiga ega bo‘lganda, ko‘rsatkichlarning eng ustuvorini inobatga olgan holda dars soatlari taqsimlanadi.

Aynan bir xil ko‘rsatkichlar mavjud bo‘lgan bir nechta o‘qituvchilar o‘rtasida dars soatlari teng taqsimlanadi. Yuqoridagi ko‘rsatkichlar bo‘yicha ustunlikka ega bo‘lgan o‘qituvchilar bemalol maksimal miqdorda dars olishi mumkin.

Mazkur Nizom talablari buzilishida aybdor bo‘lgan shaxslar esa qonunchilik hujjatlariga muvofiq javobgar bo‘ladi. Shu sababli, dars taqsimotida qonunchilikdan tashqariga chiqilmasligi lozim.