Vazirlikni sudga bergan tarix fani o'qituvchilari haq bo'lib chiqdi

2025-yilning aprel-may oylarida o‘tkazilgan attestatsiya sinovlarida tarix fanidan keltirilgan bir savol javobi bo‘yicha pedagoglar o‘rtasida e’tirozlarga sabab bo‘lgandi. Shundan so‘ng, to‘rt nafar tarix fani o‘qituvchisi attestatsiya natijalaridan norozi bo‘lib, Maktabgacha va maktab ta’limi vazirligi ustidan sudga da’vo arizasi kiritdi. 

Sudga da’vo arizasi kiritgan pedagoglar esa jiddiy bosimga ham uchradi. Lekin pedagoglar haqiqatni talab qilib, ortga chekinishdan bosh tortdi.

Pedagoglar Maktabgacha va maktab ta’limi vazirligini sudga berishdan avval murosa yo‘lini izlab, pedagog.uzedu.uz platformasidagi shaxsiy kabineti orqali appelyatsiya murojaatini ham yuborgan, shuningdek, Maktabgacha va maktab ta’limi vazirligining ayrim mutasaddilariga ommaviy murojaat ham yo‘lladi.

Ammo appelyatsiya murojaatiga barcha pedagoglarga yuboriladigan bir xil mazmundagi javob kelgan, tegishli mutasaddilardan ham tayinli javob olinmagan. Ularning bu urinishlari ham samarasiz yakunlangach, sudga da’vo arizasi kiritishga qaror qilishgan.

Bir necha marta sud ham bo‘lib o‘tdi, uchrashuvlar tashkil qilindi. Ammo, natija so‘nggida sud pedagoglar da’vosini asossiz deb topib, vazirlik foydasiga qaror chiqardi.

Eng muhimi, pedagoglar shunda ham ortga chekinmadi. Da’vogarlar sud qaroridan norozi bo‘lib apellyatsiya shikoyati kiritdi, 11-fevral kuni bo‘lib o‘tgan sud majlisida da’vogarlar kiritgan apellyatsiya shikoyati esa ko‘rilmasdan qoldirildi.

Bo‘lib o‘tgan bir necha sud ishlarida ham Ispaniyani vestgotlar egallagani haqidagi ma’lumotlar tan olinmaganidan so‘ng, tarixchi-pedagoglardan biri AQShning Pensilvaniya universiteti hamda bir nechta ispaniyalik tarixchi olimlariga bu masala bo‘yicha xulosa berishlarini so‘rab rasmiy xat yubordi.

Shundan so‘ng, jahon reytingida top-100 ro‘yxatiga kiradigan Pensilvaniya universiteti va ispaniyalik olimlardan “langobardlar Ispaniyani bosib olmagan” degan mazmunda javob xatlari keldi.

Shunda ham vazirlik o‘z xatosini tan olmagach, tarixchi-pedagog Jalol Boltayev O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyevga rasmiy murojaat yo‘lladi. Prezidentga murojaat yo‘llanganidan keyingina vazirlik bu masala jiddiy tus olganini anglab yetdi va Pedagogik mahorat va xalqaro baholash ilmiy-amaliy markazida mazkur masala yuzasidan tarixchi olimlar ishtirokida muhokama va suhbatlar tashkil etildi.

Nihoyat bugun bahs-munozaralarga sabab bo‘lgan savol mazmunida ilmiy talqinlar o‘rtasida tafovut mavjudligi, savol tuzilishida aniqlashtirish zarurati borligi sababli pedagog kadrlarning manfaatlarini inobatga olgan holda, testda ushbu savol tushgan pedagoglarning attestatsiya natijalariga tegishli o‘zgartirish kiritish maqsadga muvofiq deb topildi. 

Bunda ushbu test savol uchun bir nechta javob variantlarni (A) Langobardlar, B) Vestgotlar) to‘g‘ri deb qabul qilinishi hamda o‘quv adabiyotlari mazmunini aniqlashtirish bo‘yicha ilmiy-metodik ishlar tashkil etilishini ma’lum qilindi.

Umumiy xulosa shuki, yuqoridagi birgina misol O‘zbekistonda pedagoglarni baholash, ularni attestatsiyadan o‘tkazish tizimi talabga javob bera olmasligini ko‘rsatdi. Shu sababli, bu tizimni qayta isloh qilish zaruriy ehtiyojlardan biridir.